CongTrang.comCông Trạng
Phát động và tổ chức phong trào thi đua

Bình xét gia đình văn hóa ở thôn, tổ dân phố: họp dân, biên bản và đề nghị lên xã

Trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố tổ chức thi đua và bình xét gia đình văn hóa thế nào: đăng ký đầu năm, họp dân cuối năm, mẫu biên bản và hồ sơ đề nghị lên xã, phường.

Residents of a Vietnamese neighborhood sit on rows of chairs in a modest community hall raising their hands to vote, wide shot from the side wall, fluorescent evening light, pale yellow tones

Ở thôn, tổ dân phố, thi đua tập trung vào hai danh hiệu theo Luật Thi đua, khen thưởng 2022: gia đình văn hóa cho hộ gia đình và thôn, tổ dân phố văn hóa cho cả khu dân cư; tiêu chuẩn chi tiết do ủy ban nhân dân tỉnh quy định. Việc của trưởng thôn, tổ trưởng là tổ chức hộ đăng ký đầu năm, họp dân bình xét cuối năm, lập biên bản và gửi đề nghị lên ủy ban nhân dân xã, phường.

Bài này đi qua từng bước với mẫu biên bản, bảng danh sách và những chỗ hay vướng ở khu dân cư: hộ vắng nhà, hộ có người vi phạm, hộ mới đến. Vì chính quyền địa phương nay chỉ còn hai cấp và nhiều tỉnh đã ban hành lại quy định sau sắp xếp, trước mỗi mùa bình xét bạn nên hỏi công chức văn hóa – xã hội của xã, phường về tiêu chuẩn và mẫu hồ sơ đang áp dụng.

Ai làm gì trong thi đua ở khu dân cư

Ủy ban nhân dân xã, phường hướng dẫn và công nhận theo thẩm quyền; công chức văn hóa – xã hội là người hướng dẫn cụ thể và nhận hồ sơ. Ở thôn, tổ dân phố, trưởng thôn hoặc tổ trưởng phối hợp với ban công tác mặt trận tổ chức đăng ký, theo dõi, họp bình xét. Các chi hội (phụ nữ, cựu chiến binh, nông dân, khuyến học, chi đoàn) góp ý về hộ hội viên của mình trong buổi họp.

Nhiều nơi lập một tổ giúp việc nhỏ gồm trưởng thôn, trưởng ban công tác mặt trận và hai ba chi hội trưởng. Tổ này rà danh sách hộ trước buổi họp dân, ghi những trường hợp cần bàn, để buổi họp không kéo dài đến khuya.

Một điều nên nói rõ với dân từ đầu: danh hiệu gia đình văn hóa xét theo tiêu chuẩn của tỉnh, không phải theo cảm tình làng xóm. Hộ có người vi phạm pháp luật, vi phạm quy ước của thôn đã bị xử lý thì có thể không đủ điều kiện, tuỳ quy định. Nói trước từ lúc đăng ký đỡ hơn nhiều so với nói lúc họp bình xét cuối năm.

Đăng ký đầu năm: cách làm để không sót hộ

Đăng ký gia đình văn hóa thường làm trong buổi họp thôn đầu năm. Một số cách giúp danh sách đủ và đúng:

  • Dùng danh sách hộ đang cư trú do công an xã cung cấp hoặc danh sách hộ của thôn, đánh dấu từng hộ khi nhận phiếu đăng ký, không dựa vào trí nhớ.
  • Phiếu đăng ký ngắn: tên chủ hộ, số người, cam kết thực hiện tiêu chuẩn gia đình văn hóa theo quy định của tỉnh, chữ ký hoặc điểm chỉ, ngày đăng ký.
  • Hộ vắng buổi họp: tổ trưởng tổ tự quản hoặc chi hội trưởng mang phiếu đến nhà trong tuần sau.
  • Hộ có người đi làm ăn xa cả năm: vẫn đăng ký theo hộ, người ở nhà ký; ghi chú để cuối năm không ai thắc mắc.
  • Hộ mới chuyển đến giữa năm: hỏi công chức văn hóa – xã hội xem có được đăng ký và xét trong năm đó không.
  • Lập bảng tổng hợp: tổng số hộ, số hộ đăng ký, tỷ lệ; trưởng thôn ký, gửi ủy ban nhân dân xã, phường.

Tỷ lệ hộ đăng ký và tỷ lệ hộ đạt gia đình văn hóa cũng là một căn cứ khi xét danh hiệu thôn, tổ dân phố văn hóa, nên danh sách đầu năm càng đủ, cuối năm thôn càng có lợi.

Họp dân bình xét cuối năm

Buổi họp bình xét là phần khó nhất vì có mặt đông, dễ nảy tranh luận. Trình tự gợi ý:

  1. Một tuần trước, tổ giúp việc rà danh sách: hộ đủ điều kiện rõ ràng, hộ cần bàn (có vi phạm, có ý kiến phản ánh), hộ không đăng ký.
  2. Gửi thông báo họp kèm danh sách dự kiến cho các tổ tự quản để dân xem trước.
  3. Tại buổi họp: trưởng thôn báo cáo kết quả chung của thôn trong năm, nhắc lại tiêu chuẩn gia đình văn hóa theo quy định của tỉnh.
  4. Đọc danh sách hộ đủ điều kiện, hỏi có ý kiến khác không; nếu không có, biểu quyết chung cả danh sách.
  5. Bàn riêng từng hộ trong nhóm cần bàn: nêu sự việc, nghe hộ đó trình bày nếu có mặt, rồi biểu quyết từng hộ.
  6. Thư ký ghi biên bản và đọc lại cuối buổi họp; trưởng thôn, thư ký và đại diện ban công tác mặt trận ký.

Khi bàn hộ có vi phạm, chỉ nêu sự việc đã có kết luận, quyết định xử lý, không đưa chuyện nghe nói ra họp. Nếu hộ cho rằng đánh giá không đúng, ghi ý kiến của hộ vào biên bản để xã, phường xem xét, tránh tranh cãi kéo dài ngay trong buổi họp.

Sổ theo dõi của trưởng thôn trong năm

Ghi việc theo tháng, không đợi cuối năm. Một cuốn sổ chia mười hai tháng, mỗi tháng ghi các sự việc liên quan tới tiêu chuẩn: buổi họp thôn, đợt vệ sinh môi trường, việc hoà giải, vụ việc an ninh trật tự đã được xử lý. Cuối năm, việc viết báo cáo chỉ là chép lại và cộng số.

Ghi nguồn của mỗi sự việc. Vụ việc vi phạm thì ghi số quyết định xử lý, cơ quan xử lý; việc tốt thì ghi ai xác nhận. Không ghi chuyện chưa có kết luận.

Danh sách hộ tham gia các đợt chung. Đợt dọn vệ sinh, góp công làm đường, ngày hiến máu, mỗi đợt một danh sách ngắn. Đây là minh chứng cho tiêu chí đoàn kết, tham gia hoạt động cộng đồng của cả hộ lẫn thôn.

Ghi nhận việc tốt của hộ. Hộ giúp người già neo đơn, hộ nhặt được tài sản trả lại, hộ hiến đất làm đường. Những việc này giúp buổi bình xét có chuyện thật để nói, và có thể là căn cứ đề nghị xã khen đột xuất theo quy định.

Hai người cùng giữ. Trưởng thôn giữ sổ, trưởng ban công tác mặt trận xem và ký cuối mỗi quý. Khi đổi trưởng thôn, sổ được bàn giao kèm biên bản.

Mẫu biên bản họp bình xét

Mẫu tự soạn cho tổ dân phố số 5, phường D. Bạn thay số liệu và đối chiếu mẫu của phường nếu có:

  • Thời gian, địa điểm: 19 giờ 30, ngày …, tại nhà văn hoá tổ dân phố số 5.
  • Thành phần: chủ trì – tổ trưởng tổ dân phố; thư ký – chi hội trưởng phụ nữ; số hộ có mặt 112/138 hộ; mời công chức văn hóa – xã hội phường dự.
  • Nội dung: tổ trưởng báo cáo kết quả năm; nhắc lại tiêu chuẩn gia đình văn hóa theo quy định hiện hành của tỉnh.
  • Kết quả: tổng số hộ 138; số hộ đăng ký 131; số hộ được đề nghị công nhận 119 (biểu quyết 108/112 hộ có mặt đồng ý danh sách chung); 12 hộ không đề nghị, lý do ghi trong phụ lục; 2 hộ có ý kiến khác, ghi kèm theo.
  • Kiến nghị: đề nghị ủy ban nhân dân phường xem xét công nhận 119 hộ đạt gia đình văn hóa; tổ dân phố đề nghị xét danh hiệu tổ dân phố văn hóa theo quy định.
  • Biên bản kết thúc lúc 21 giờ 15, đã đọc lại cho mọi người cùng nghe. Chữ ký chủ trì, thư ký, đại diện ban công tác mặt trận.

Phụ lục danh sách 12 hộ không đề nghị chỉ ghi lý do ngắn, khách quan ("không đăng ký", "có thành viên bị xử phạt vi phạm hành chính trong năm theo quyết định số …"). Biên bản là văn bản lưu lâu dài, tránh mọi câu mang tính bình phẩm về gia đình nào.

Gửi hồ sơ lên xã, phường

Mỗi tỉnh có thể quy định mẫu khác nhau. Bộ giấy tờ thường gặp và những chỗ hay bị trả lại:

Giấy tờAi lậpChỗ hay sai
Tờ trình hoặc văn bản đề nghị của thôn, tổ dân phốTrưởng thôn, tổ trưởngSố hộ trong tờ trình không khớp biên bản
Biên bản họp bình xétThư ký buổi họpThiếu số hộ có mặt, thiếu chữ ký đại diện mặt trận
Danh sách hộ đề nghị công nhậnTổ giúp việcSai tên chủ hộ, thiếu hộ đã biểu quyết
Bảng tổng hợp đăng ký đầu nămTrưởng thônKhông giữ được bản đầu năm, phải làm lại
Báo cáo kết quả thực hiện tiêu chuẩn thôn văn hóa (nếu đề nghị)Trưởng thôn phối hợp ban công tác mặt trậnThiếu số liệu so với tiêu chuẩn của tỉnh

Trước khi nộp, đếm lại một lần: số hộ trong tờ trình bằng số hộ trong danh sách, bằng số hộ trong biên bản. Lỗi lệch số là lỗi phổ biến nhất khiến hồ sơ bị trả, và cũng dễ tránh nhất. Giữ một bản chụp toàn bộ hồ sơ ở thôn để năm sau dùng làm mẫu.

Những tình huống khó ở khu dân cư

Hộ không đồng ý kết quả bình xét. Ghi ý kiến vào biên bản, hướng dẫn hộ gửi ý kiến bằng văn bản đến ủy ban nhân dân xã, phường. Trưởng thôn không tự sửa danh sách sau buổi họp. Nếu tranh chấp kéo dài và hộ muốn biết quyền khiếu nại của mình, có thể hỏi luật sư trên AI Cố Vấn.

Hộ nhiều năm liền đạt gia đình văn hóa. Một số địa phương có hình thức ghi nhận cho hộ đạt nhiều năm liên tục; tiêu chí và nơi đề nghị tra quy định của tỉnh.

Thôn mới sáp nhập, hai cách làm khác nhau. Năm đầu nên thống nhất một mẫu đăng ký, một mẫu biên bản cho cả thôn mới, theo hướng dẫn của xã, và nói rõ với dân trong buổi họp đầu năm.

Hộ có người đang chấp hành án hoặc bị xử phạt. Xét theo tiêu chuẩn của tỉnh; chỉ dựa vào quyết định, bản án đã có, không dựa vào lời đồn. Thông tin cá nhân nhạy cảm không đọc to chi tiết trước buổi họp, chỉ nêu ở mức cần thiết.

Thôn muốn đề nghị danh hiệu thôn, tổ dân phố văn hóa. Ngoài tỷ lệ gia đình văn hóa, tiêu chuẩn thường gồm việc giữ an ninh trật tự, vệ sinh môi trường, thực hiện quy ước và đời sống văn hóa của khu dân cư. Chuẩn bị số liệu từng tiêu chí từ đầu năm, không đợi đến tháng mười hai.

Câu hỏi thường gặp

Gia đình văn hóa có phải là danh hiệu thi đua không?

Có. Luật Thi đua, khen thưởng 2022 quy định gia đình văn hóa là danh hiệu thi đua đối với hộ gia đình, cùng với danh hiệu thôn, tổ dân phố văn hóa cho khu dân cư. Tiêu chuẩn chi tiết do ủy ban nhân dân tỉnh quy định, nên mỗi tỉnh có thể khác nhau.

Ai có thẩm quyền công nhận gia đình văn hóa?

Thẩm quyền theo văn bản hiện hành, thường là chủ tịch ủy ban nhân dân cấp xã. Sau khi chính quyền địa phương chuyển sang hai cấp, bạn nên hỏi công chức văn hóa – xã hội của xã, phường để chắc chắn về thẩm quyền và mẫu hồ sơ năm nay.

Hộ không đăng ký đầu năm có được bình xét gia đình văn hóa không?

Theo nguyên tắc chung, hộ phải đăng ký thi đua mới được xem xét danh hiệu. Một số trường hợp đặc biệt như hộ mới chuyển đến có thể có hướng dẫn riêng của xã, phường, bạn nên hỏi trước khi lập danh sách.

Họp bình xét cần bao nhiêu hộ có mặt mới hợp lệ?

Yêu cầu về số hộ có mặt và tỷ lệ biểu quyết do hướng dẫn của tỉnh hoặc xã quy định. Biên bản phải ghi rõ số hộ có mặt trên tổng số hộ và kết quả biểu quyết, để cấp xét duyệt kiểm tra tính hợp lệ.

Hộ có con nhỏ vi phạm nội quy trường học có bị loại khỏi gia đình văn hóa không?

Việc học sinh vi phạm nội quy trường học do nhà trường xử lý theo quy định của ngành, thường không phải là căn cứ để loại hộ. Chỉ xét theo đúng tiêu chuẩn của tỉnh, không nên kéo chuyện trẻ ở trường vào buổi họp dân.

Giấy công nhận gia đình văn hóa có dùng được trong hồ sơ khác không?

Một số hồ sơ như xét tuyển, xét khen của đơn vị nơi người trong hộ làm việc có thể tham khảo, tuỳ quy định của nơi nhận hồ sơ. Giữ bản gốc cẩn thận và hỏi nơi nhận xem có cần bản sao chứng thực không.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138