Giấy khen của học sinh bị mất hoặc in sai tên thì phụ huynh liên hệ giáo viên chủ nhiệm trước, rồi văn phòng trường; việc in lại hoặc sửa thường đơn giản vì trường còn lưu quyết định khen thưởng và danh sách học sinh được khen. Điều đáng nhớ hơn: khen thưởng cuối năm của học sinh đã được ghi vào học bạ, nên mất tờ giấy khen không làm mất ghi nhận của con.
Bài này dành cho phụ huynh và cho giáo viên chủ nhiệm, văn phòng trường khi nhận những đề nghị kiểu này. Khen thưởng học sinh mỗi cấp học được thực hiện theo thông tư đánh giá học sinh của Bộ Giáo dục và Đào tạo cho cấp đó; cách gọi tên khen, nội dung ghi có khác nhau giữa tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông, nên tra văn bản hiện hành của đúng cấp học.
Mất giấy khen của con có ảnh hưởng gì không
Phần lớn phụ huynh lo lắng hơn mức cần thiết. Khen thưởng cuối năm học của học sinh được nhà trường quyết định và ghi nhận trong hồ sơ: quyết định khen của hiệu trưởng, danh sách học sinh được khen, và phần khen thưởng trong học bạ. Tờ giấy khen là hiện vật để trao cho học sinh và gia đình làm kỷ niệm, động viên.
Những việc có thể cần tới giấy khen của học sinh thường ít: một số hồ sơ học bổng, hồ sơ tham gia hoạt động, câu lạc bộ, đôi khi hồ sơ tuyển sinh có yêu cầu riêng. Trong hầu hết trường hợp ấy, bản sao học bạ hoặc giấy xác nhận của trường được chấp nhận thay. Trước khi đi xin cấp lại, hãy đọc kỹ yêu cầu của nơi nhận hồ sơ.
Nếu gia đình chỉ muốn có lại tờ giấy để giữ kỷ niệm cho con, cứ đề nghị nhẹ nhàng với trường. Nhiều trường sẵn lòng in lại khi còn phôi, nhất là với học sinh tiểu học. Không cần biến chuyện này thành một việc lớn trước mặt con; với trẻ, điều đáng nhớ là cả nhà đã vui cùng con hôm nhận giấy khen, không phải tờ giấy. Nếu cuối năm trường đã nghỉ hè, đợi đầu năm học mới rồi hỏi cũng không muộn; văn phòng thường bận nhất vào tuần tổng kết và tuần khai giảng, đề nghị gửi ngoài hai tuần ấy được xử lý nhanh hơn.
Các bước phụ huynh nên làm
Thứ tự này giúp việc xong nhanh, không phải đi lại nhiều lần:
- Nhắn hoặc gặp giáo viên chủ nhiệm năm học đó. Nói rõ: con tên gì, lớp nào, năm học nào, được khen gì, giấy khen bị mất hay sai ở chỗ nào. Giáo viên chủ nhiệm biết danh sách và thường làm cầu nối với văn phòng.
- Chụp ảnh giấy khen bị sai hoặc bị hỏng (nếu còn), gửi kèm để văn phòng thấy ngay lỗi.
- Viết đơn ngắn nếu trường yêu cầu. Nhiều trường chỉ cần trao đổi qua giáo viên; một số trường muốn có đơn để lưu.
- Chờ văn phòng đối chiếu danh sách khen thưởng và trình hiệu trưởng ký giấy khen mới hoặc giấy xác nhận.
- Nhận lại và kiểm tra ngay họ tên, lớp, năm học, nội dung khen. Nộp lại tờ in sai (nếu có).
Nếu con đã chuyển trường hoặc đã lên cấp học khác, liên hệ trường cũ, nơi đã ký giấy khen. Trường mới không cấp lại giấy khen của trường cũ được. Nếu gia đình đã chuyển nơi ở xa, có thể nhờ giáo viên chủ nhiệm cũ nhận giúp đơn qua tin nhắn kèm ảnh, rồi hẹn người thân ở gần đến trường nhận giấy khen mới; nhiều trường chấp nhận cách này khi phụ huynh gọi điện xác nhận trước với văn phòng.
Mẫu đơn ngắn của phụ huynh
Đơn chỉ cần đủ thông tin để văn phòng tra được. Mẫu tự soạn, tên giả định:
ĐƠN ĐỀ NGHỊ CẤP LẠI GIẤY KHEN CHO HỌC SINH
Kính gửi: Thầy (cô) Hiệu trưởng Trường Tiểu học A, xã C
Họ tên phụ huynh: Hoàng Văn Bình, là bố của học sinh Hoàng Minh Khôi.
Học sinh: Hoàng Minh Khôi, sinh ngày 14/02/2016, lớp 4B năm học 2025 - 2026, giáo viên chủ nhiệm cô Nguyễn Thị Hạnh.
Nội dung: cuối năm học 2025 - 2026, cháu được nhà trường khen thưởng. Giấy khen bị ướt hỏng khi gia đình chuyển nhà (kèm ảnh chụp).
Đề nghị: nhà trường xem xét cấp lại giấy khen cho cháu; nếu không còn phôi, xin cấp giấy xác nhận để gia đình lưu giữ.
Xã C, ngày ... tháng ... năm 2026
Phụ huynh (ký, ghi rõ họ tên)
Trong đơn không cần ghi điểm số, không cần kể con giỏi thế nào. Thông tin cần là họ tên, ngày sinh, lớp, năm học, tên giáo viên chủ nhiệm, lý do và điều mong muốn. Nếu là đơn xin sửa tên sai, thay dòng nội dung bằng: "Giấy khen ghi họ tên cháu là Hoàng Minh Khoi (thiếu dấu), đúng theo giấy khai sinh là Hoàng Minh Khôi." và kèm bản chụp giấy khai sinh.
Học bạ, giấy khen, giấy xác nhận: dùng cái nào khi nào
Ba loại giấy tờ này thường bị nhầm vai trò với nhau. Bảng dưới giúp phụ huynh biết nên giữ gì, xin gì:
| Giấy tờ | Ghi nhận gì | Khi nào dùng |
|---|---|---|
| Học bạ | Kết quả đánh giá cả năm, nhận xét, phần khen thưởng | Chuyển trường, tuyển sinh lên cấp, hồ sơ cần kết quả học tập |
| Giấy khen của trường | Một hình thức khen cụ thể của năm học đó | Kỷ niệm, động viên; đôi khi hồ sơ học bổng, hoạt động |
| Giấy xác nhận của trường | Xác nhận học sinh đã được khen theo quyết định nào | Thay giấy khen bị mất khi hồ sơ cần chứng minh |
| Giấy chứng nhận giải các cuộc thi | Kết quả một cuộc thi do đơn vị tổ chức cấp | Hồ sơ có yêu cầu thành tích thi; cấp lại do đơn vị tổ chức thi |
Giấy chứng nhận giải của cuộc thi cấp tỉnh hay cuộc thi do đơn vị ngoài trường tổ chức thì phải hỏi chính đơn vị tổ chức, không phải trường. Đây là chỗ phụ huynh hay đi nhầm cửa. Trước khi đi, hỏi giáo viên chủ nhiệm xem giấy tờ con bị mất thuộc loại nào trong bốn loại trên, để chọn đúng nơi và đúng loại đơn ngay từ lần đầu.
Sai lớp, sai năm học, sai nội dung khen: sửa thế nào
Ngoài sai tên, giấy khen học sinh còn hay sai mấy chỗ dưới đây. Cách xử lý mỗi loại hơi khác nhau:
- Sai lớp hoặc năm học. Thường do dùng lại tệp in của năm trước. Chỉ cần báo giáo viên chủ nhiệm, văn phòng in lại theo danh sách khen của năm đó.
- Sai nội dung khen. Ví dụ con được khen về một mặt cụ thể nhưng giấy khen in nội dung khác. Văn phòng sẽ đối chiếu quyết định khen thưởng; nếu quyết định ghi đúng thì in lại, nếu quyết định ghi khác thì giấy khen in theo quyết định là đúng, phụ huynh nên hỏi giáo viên để hiểu vì sao.
- Sai ngày sinh. Kiểm tra cả học bạ, vì lỗi ngày sinh ở giấy khen đôi khi bắt nguồn từ hồ sơ học sinh. Nếu học bạ cũng sai, đề nghị trường sửa hồ sơ trước theo thủ tục của trường, rồi mới in lại giấy khen.
- Thiếu chữ ký hoặc dấu. Đem lại trường để bổ sung. Đừng tự ý nhờ người ký hộ hay đóng dấu ở nơi khác.
Trường hợp thứ ba đáng lưu ý nhất. Ngày sinh sai trong học bạ ảnh hưởng tới hồ sơ chuyển cấp, nên phát hiện qua giấy khen lại là một dịp tốt để sửa sớm.
Phía giáo viên chủ nhiệm và văn phòng: tránh in sai từ đầu
Phần lớn giấy khen học sinh in sai vì danh sách được gõ lại từ sổ tay, hoặc tên có dấu bị mất khi chép từ phần mềm sang tệp in. Cách giảm lỗi gọn nhất là xuất danh sách trực tiếp từ phần mềm quản lý học sinh, giữ nguyên định dạng có dấu, rồi in thử một trang để kiểm tra phông chữ trước khi in hàng loạt.
Trước khi trình ký, giáo viên chủ nhiệm đọc lại danh sách lớp mình một lượt, đối chiếu với sổ điểm danh hoặc danh sách lớp có ngày sinh. Những tên dễ nhầm như Khôi và Khải, Thủy và Thùy, tên đệm hai chữ, nên kiểm từng em. Với học sinh dân tộc thiểu số có tên dài hoặc cách viết riêng, đối chiếu với giấy khai sinh trong hồ sơ nhập học.
Khi có phụ huynh báo sai, xử lý trong tuần, in lại và trao qua giáo viên chủ nhiệm, kèm một lời xin lỗi ngắn. Với trẻ nhỏ, tên mình bị viết sai trên giấy khen là chuyện làm các em buồn thật sự; sửa nhanh và trao lại tử tế quan trọng không kém tờ giấy ban đầu.
Đón giấy khen nhẹ nhàng, kể cả khi con không có
Chuyện giấy khen của con còn có một phía khác ngoài thủ tục. Vài điều phụ huynh và giáo viên nên giữ:
- Khi con nhận giấy khen, khen con về việc cụ thể con đã cố gắng (đọc sách đều đặn, giúp bạn, tiến bộ môn con từng thấy khó), không khen kiểu so với bạn khác.
- Không đem giấy khen của con ra so với con nhà khác, cả trước mặt con lẫn trong nhóm phụ huynh.
- Nếu năm nay con không có giấy khen, nói chuyện với con về những điều con đã làm tốt và điều con muốn thử năm sau, không trách, không hứa thưởng để đổi lấy giấy khen.
- Mất giấy khen không phải là lỗi để mắng con. Nếu con lo lắng, nói với con rằng nhà trường vẫn ghi nhận đầy đủ và bố mẹ sẽ hỏi trường giúp.
- Giữ giấy khen ở nơi khô ráo, trong túi nhựa hoặc kẹp hồ sơ; chụp lại một tấm ảnh ngay hôm nhận.
Quy định khen học sinh của từng cấp học hiện nay chú trọng ghi nhận sự tiến bộ và các mặt khác nhau của học sinh. Phụ huynh hiểu điều này sẽ thấy giấy khen là một lời động viên, không phải bảng thành tích.
Câu hỏi thường gặp
Giấy khen của con bị mất thì có ảnh hưởng tới việc chuyển trường không?
Thường không. Hồ sơ chuyển trường dựa vào học bạ và giấy tờ theo quy định, trong đó khen thưởng đã được ghi nhận. Giấy khen chỉ là hiện vật kỷ niệm, mất đi không làm mất ghi nhận của con.
Con đã lên cấp hai thì xin lại giấy khen tiểu học ở đâu?
Liên hệ trường tiểu học cũ, nơi đã ký giấy khen. Mang theo thông tin năm học, lớp, tên giáo viên chủ nhiệm để văn phòng tra danh sách nhanh hơn.
Giấy khen ghi sai một dấu có cần sửa không?
Nên sửa nếu gia đình muốn giữ lâu dài hoặc có thể dùng vào hồ sơ sau này. Báo giáo viên chủ nhiệm kèm ảnh chụp và giấy khai sinh; việc in lại thường nhanh.
Trường có thu phí cấp lại giấy khen không?
Thông thường không. Nếu được yêu cầu một khoản tiền, phụ huynh có thể hỏi nhẹ nhàng về căn cứ thu. Phần lớn trường in lại miễn phí khi còn phôi hoặc cấp giấy xác nhận thay.
Giấy chứng nhận giải thi học sinh giỏi bị mất thì xin ở trường được không?
Nếu cuộc thi do cấp trên hoặc đơn vị ngoài tổ chức, giấy chứng nhận do đơn vị đó cấp, nên phải hỏi đơn vị tổ chức. Trường có thể giúp xác nhận con đã tham gia và hướng dẫn nơi liên hệ.
Có nên làm khung treo giấy khen của con trong nhà không?
Tuỳ gia đình. Nếu treo, nên treo như một kỷ niệm của cả năm học, không biến thành tường thành tích để so sánh giữa các con. Chụp ảnh trước khi đóng khung để có bản lưu rõ nét.